Çfarë do të thotë DPK?
DPK i referohet këtu diferencave kumulative të përkthimit. Shkurtesat mund të ndryshojnë nga një dokument në tjetrin, ndaj kontrollo gjithmonë emrin e plotë dhe kontekstin.
Këtu bëhet fjalë për përkthimin kontabël të pasqyrave në një monedhë tjetër, jo për përkthimin e gjuhës së dokumenteve ose për tarifën e këmbimit të një transaksioni bankar.
Pse lindin këto diferenca?
Një grup ndërkombëtar mund të ketë një shoqëri që vepron në një vend dhe përdor një monedhë funksionale, ndërsa grupi i paraqet pasqyrat në një monedhë tjetër. Për konsolidim, zërat e shoqërisë përkthehen në monedhën e paraqitjes. Kur grupi ka disa nivele shoqërish, shih edhe metodën hap pas hapi për kalimin e shifrave ndërmjet monedhave të raportimit.
Kurset e këmbimit ndryshojnë dhe zëra të ndryshëm mund të përkthehen me kurse të datave ose periudhave të ndryshme. Kjo mund të krijojë diferenca përkthimi që regjistrohen sipas standardit përkatës.
Një ilustrim i thjeshtë
Supozo se një grup i paraqet pasqyrat në euro, ndërsa një shoqëri e tij përdor lekë si monedhë funksionale. Vlera në euro e aktiveve dhe detyrimeve të asaj shoqërie mund të ndryshojë kur ndryshon kursi lek–euro, edhe nëse shumat në lekë mbeten të njëjta.
Përkthimi real kërkon të merren parasysh të gjithë zërat dhe kurset përkatëse. Ky ilustrim nuk llogarit diferencën kontabël dhe nuk tregon se grupi ka marrë ose paguar para si rezultat i përkthimit.
Si paraqiten në pasqyra?
Sipas IAS 21, disa nga këto diferenca nuk hyjnë menjëherë te fitimi ose humbja e periudhës. Ato paraqiten te “të ardhurat e tjera gjithëpërfshirëse” dhe grumbullohen veçmas në kapital. Ky emërtim kontabël përfshin ndryshime që rregullat i mbajnë jashtë rezultatit të zakonshëm të periudhës.
Trajtimi varet nga transaksioni, struktura e pronësisë dhe kërkesat e standardit. Për të kuptuar shumën e raportuar, lexo pasqyrën e të ardhurave të tjera gjithëpërfshirëse, ndryshimet në kapital dhe shënimet shoqëruese.
Çfarë ndodh kur shitet veprimtaria?
Kur shitet ose mbyllet veprimtaria jashtë vendit, disa diferenca të grumbulluara kalojnë nga kapitali te fitimi ose humbja. IAS 21 përcakton kur bëhet ky kalim dhe çfarë shume përfshihet.
Shitja e plotë dhe shitja e një pjese nuk trajtohen gjithmonë njësoj. Ka rregulla edhe për pjesën e pronarëve që nuk kontrollojnë shoqërinë. Prandaj një shitje e pjesshme nuk sjell domosdoshmërisht kalimin e gjithë shumës te fitimi ose humbja.
Dallimi nga këmbimi i zakonshëm
Nëse një biznes këmben para nga një monedhë në tjetrën, ai kryen një transaksion real me kushtet dhe kursin përkatës. Diferencat e përkthimit për raportim lindin nga shprehja e pasqyrave në një monedhë tjetër dhe nuk kërkojnë vetvetiu një pagesë.
Kjo nuk do të thotë se luhatjet e kursit janë pa ndikim ekonomik. Një grup mund të ketë edhe të ardhura, shpenzime ose borxhe në monedha të ndryshme që sjellin rrezik valutor.
Çfarë duhet të kontrollosh?
Shiko monedhën funksionale të subjektit, monedhën e paraqitjes së grupit, datën e raportimit dhe politikat kontabël. Krahaso edhe diferencat e grumbulluara me ato të periudhës aktuale, sepse nuk janë e njëjta shifër.
Për një transaksion ose shitje konkrete, kontrollo tekstin aktual të IAS 21 dhe kërkesat vendore që zbatohen. Një kontabilist mund të ndihmojë në përcaktimin e trajtimit të saktë për strukturën e grupit.
Pyetje të shpeshta
A është diferenca e përkthimit automatikisht humbje në para?
Jo. Ajo lidhet me paraqitjen kontabël në një monedhë tjetër.
A kalon e gjithë shuma te fitimi ose humbja pas një shitjeje të pjesshme?
Jo. Trajtimi varet nga pjesa e shitur, kontrolli që mbetet dhe kërkesat e standardit.