Si mund të shprehet probabiliteti?
Mundësia mund të përshkruhet me fjalë ose me një përqindje, kur ekziston një bazë e përshtatshme për ta vlerësuar. Një ngjarje e mundshme nuk është e sigurt dhe një ngjarje me mundësi të ulët nuk është domosdoshmërisht e pamundur.
Përpara se të përdorësh një përqindje, pyet nga vjen, cilën periudhë mbulon dhe çfarë supozimesh përdor. Një numër pa burim ose pa kontekst mund të krijojë më shumë siguri sesa justifikohet.
Një shembull i thjeshtë
Në një shembull ilustrues, një kuti ka dhjetë letra me të njëjtën madhësi: gjashtë blu dhe katër të kuqe. Nëse secila ka të njëjtën mundësi për t’u zgjedhur dhe merr një pa parë, mundësia për një letër blu është 6 ÷ 10 = 60%.
Kjo nuk do të thotë se letra e zgjedhur patjetër do të jetë blu. Situatat financiare janë zakonisht më të ndërlikuara: numri i rezultateve dhe mundësitë e tyre mund të mos dihen me të njëjtën siguri.
Çfarë do të thotë probable në IAS 37?
Probabiliteti përkthehet probability. Fjala probable, që shfaqet në standardet kontabël, përshkruan një ngjarje që vlerësohet si e mundshme. Në IAS 37 ajo do të thotë se ka më shumë gjasa të ndodhë sesa të mos ndodhë. Ky vlerësim ndihmon të vendoset nëse duhet regjistruar një provizion, pra një detyrim me shumë ose afat të pasigurt.
Standardi sqaron se ky interpretim nuk zbatohet domosdoshmërisht njësoj në standarde të tjera. Edhe kur një dalje është e mundshme sipas këtij kuptimi, duhen shqyrtuar edhe kushtet e tjera për njohjen e një provizioni.
Mundësi dhe pasiguri
Një vlerësim mund të mbështetet te përvoja, dokumentet ose skenarët e mundshëm. Nëse informacioni është i kufizuar, edhe vlerësimi mund të jetë i pasigurt. Një shifër me shumë shenja pas presjes nuk është domosdoshmërisht më e besueshme.
Nëse dalin fakte të reja, një biznes mund të ketë nevojë të rishikojë vlerësimin e tij sipas standardit përkatës. Ruajtja e burimeve dhe supozimeve ndihmon të kuptohet pse ndryshoi përfundimi.
Si përdoret te vendimet financiare?
Një familje mund të mendojë për mundësinë e shpenzimeve të papritura kur përcakton rezervën e saj. Një biznes mund të krahasojë skenarë për shitjet, kostot ose pagesat e ardhshme.
Skenarët ndihmojnë planifikimin, por nuk janë parashikime të sigurta. Për një kredi, kërko të kuptosh çfarë ndodh me këstin nëse interesi ose kursi ndryshon, pa supozuar se një ndryshim i caktuar do të ndodhë patjetër.
Çfarë duhet të kontrollosh?
Shiko nëse dokumenti flet për mundësinë e një ngjarjeje, për shumën e saj apo për të dyja. Një shpenzim mund të jetë i mundshëm, por shuma e tij ende e pasigurt. Për shembull, një biznes mund të presë që disa produkte të kthehen gjatë garancisë, pa e ditur saktësisht cilat ose sa do të kushtojë secili riparim. Ai duhet të përdorë të dhënat dhe kërkesat përkatëse për vlerësimin.
Kërko periudhën, burimin dhe bazën e vlerësimit. Për raportimin financiar, lexo standardin e zbatueshëm dhe shënimet; një term i përkthyer njësoj mund të ketë kuptim të përcaktuar ndryshe në një kontekst tjetër.
Pyetje të shpeshta
A do të thotë e mundshme se ngjarja është e sigurt?
Jo. Ajo mund të ndodhë ose të mos ndodhë.
A do të thotë probable gjithmonë të njëjtën gjë në çdo standard?
Jo. Kontrollo përkufizimin dhe kontekstin përkatës.