Pse nevojitet kujdes?
Jo çdo vlerë në një raport financiar dihet me siguri të plotë. Një biznes mund të duhet të vlerësojë për sa kohë do të përdorë një pajisje, sa do të arkëtojë nga një klient ose sa mund të kushtojë përmbushja e një detyrimi.
Në këto raste, përgatitësi përdor informacionin në dispozicion dhe bën gjykime sipas rregullave përkatëse. Kujdes do të thotë të mos mbështetesh pa arsye te rezultati më optimist ose te ai më pesimist. Për mënyrat si një prirje mund të ndikojë vendimin, lexo edhe shpjegimin e paragjykimit në financë.
Kujdesi nuk është fshehje e fitimit
Kuadri konceptual i IFRS Foundation e lidh kujdesin me neutralitetin. Ai synon që aktivet dhe të ardhurat të mos mbivlerësohen, dhe detyrimet e shpenzimet të mos nënvlerësohen.
Po aq e rëndësishme është ana tjetër: kujdesi nuk justifikon nënvlerësimin e qëllimshëm të aktiveve apo të ardhurave, ose mbivlerësimin e detyrimeve e shpenzimeve. Qëllimi është paraqitja e paanshme, jo krijimi i një rezultati artificialisht të mirë ose të keq.
Një shembull ilustrues
Imagjino një biznes që pret një pagesë nga një klient. Klienti ka vështirësi financiare dhe nuk është e sigurt sa do të paguajë. Biznesi shqyrton dokumentet, komunikimin me klientin dhe informacionin tjetër për të bërë vlerësimin që kërkohet.
Kujdesi nuk do të thotë të supozosh menjëherë se nuk do të arkëtohet asgjë. As nuk do të thotë të injorosh shenjat e vështirësisë. Trajtimi dhe llogaritja e saktë varen nga faktet dhe standardi i zbatueshëm.
Vlerësimi mund të ndryshojë
Një vlerësim bëhet mbi bazën e informacionit të disponueshëm në një kohë të caktuar. Nëse më vonë ka informacion të ri, mund të duhet të rishikohet sipas rregullave përkatëse. Kjo nuk do të thotë automatikisht se vlerësimi i mëparshëm ishte bërë pa kujdes.
Është e dobishme të ruhen dokumentet dhe arsyetimi për supozimet kryesore. Kjo i ndihmon përgatitësit dhe lexuesit të kuptojnë si është arritur një shumë dhe çfarë ka ndryshuar.
Pse ka rëndësi për një biznes?
Informacioni i paanshëm mund t’u shërbejë pronarëve, huadhënësve dhe përdoruesve të tjerë kur shqyrtojnë gjendjen dhe rezultatet. Një paraqitje tepër optimiste ose tepër pesimiste mund ta bëjë më të vështirë krahasimin.
Kur një bankë shqyrton kërkesën për financim, ajo mund të kërkojë pasqyra dhe dokumente të tjera. Përgatitja e kujdesshme e tyre nuk garanton miratim, por ndihmon që informacioni i paraqitur të kuptohet dhe të verifikohet.
Pyetje të shpeshta
A do të thotë kujdes të zgjedhësh gjithmonë vlerën më të ulët?
Jo. Vlerësimi duhet të mbështetet në informacion dhe në rregullat që zbatohen, duke shmangur njëanshmërinë.
A është kujdesi një fond rezervë?
Jo. Në këtë faqe është një mënyrë për të bërë gjykime nën pasiguri, jo një llogari bankare ose shumë e caktuar parash.
Kur duhet ndihmë profesionale?
Për një vlerësim të ndërlikuar, pyet kontabilistin çfarë informacioni dhe supozimesh ka përdorur. Për shembull, një vlerësim i shumës që do të paguajë klienti duhet të mbështetet te gjendja e tij dhe provat përkatëse.
Kur lexon një pasqyrë financiare, kërko shënimet për vlerësimet e pasigurta. Ato shpjegojnë cilat shifra mund të ndryshojnë dhe pse.