Çfarë është analiza financiare?

Pse bëhet një analizë financiare?

Një familje mund të analizojë buxhetin për të parë sa mund të kursejë ose të paguajë çdo muaj. Një biznes mund të shqyrtojë shitjet, shpenzimet, borxhet dhe paranë e disponueshme për të planifikuar veprimtarinë e tij.

Analiza nuk është vetëm mbledhje shifrash. Ajo kërkon të kuptohet pse kanë ndryshuar shifrat, cilat pagesa priten më vonë dhe çfarë mund të ndodhë nëse kushtet ndryshojnë.

Një shembull me buxhetin familjar

Në këtë shembull ilustrues, një familje ka 120,000 lekë të ardhura mujore dhe 80,000 lekë shpenzime të zakonshme. I mbeten 40,000 lekë për kursime dhe për nevoja që nuk janë përfshirë në këto shpenzime.

Kjo nuk do të thotë se e gjithë diferenca duhet përdorur për një këst kredie. Duhet menduar edhe për shpenzime të papritura, pagesa vjetore dhe ndryshime të mundshme të të ardhurave ose interesit.

Te diferenca prej 40,000 lekësh në shembull, kontrollo nëse janë përfshirë edhe pagesat që nuk bëhen çdo muaj. Supozo se një sigurim vjetor prej 24,000 lekësh nuk është përfshirë te 80,000 lekët e shpenzimeve të zakonshme. Nëse lë mënjanë 2,000 lekë në muaj për të, mbeten 38,000 lekë.

Kjo shumë ende duhet të mbulojë kursimet dhe shpenzimet e paparashikuara. Nëse sigurimi ishte përfshirë tashmë në shpenzimet mujore, mos e zbrit përsëri. Shembulli është ilustrues dhe nuk përcakton këstin që do të miratojë banka.

Cilat pasqyra përdoren për një biznes?

Bilanci tregon aktivet, detyrimet dhe kapitalin në një datë të caktuar. Pasqyra e fitimit ose humbjes paraqet të ardhurat dhe shpenzimet për një periudhë. Pasqyra e flukseve të parasë tregon hyrjet dhe daljet e parasë sipas kategorive përkatëse.

Shifrat duhen lexuar bashkë me shënimet. Një biznes mund të raportojë fitim, por të ketë pak para të disponueshme nëse klientët nuk kanë paguar ende ose nëse ka pagesa të mëdha për të bërë.

Krahasimi me periudhat e kaluara

Krahasimi i disa periudhave ndihmon të shihen ndryshimet në shitje, kosto ose borxhe. Kontrollo nëse periudhat kanë të njëjtën gjatësi dhe nëse ka ndryshuar përbërja e biznesit ose mënyra e raportimit.

Një rritje e të ardhurave nuk tregon automatikisht rritje të fitimit. Nëse shpenzimet rriten më shpejt, rezultati mund të përkeqësohet. Për këtë arsye duhen parë të dyja anët e llogaritjes.

Analiza para një kredie

Krahaso ofertat për të njëjtën shumë, afat dhe monedhë. Shiko interesin fillestar dhe atë pasues, tarifat dhe totalin e pagesave. Norma efektive e interesit (NEI) shpreh koston si përqindje vjetore dhe ndihmon krahasimin. Kërko edhe kushtet për shlyerjen para afatit ose ndryshimin e normës.

Nëse kredia është në një monedhë tjetër nga të ardhurat, merr parasysh ndryshimin e mundshëm të kursit. Një analizë e mirë përdor shembuj të ndryshëm dhe nuk mbështetet vetëm te kësti më i ulët sot.

Kufijtë e analizës

Shifrat e kaluara nuk garantojnë rezultatet e ardhshme. Një parashikim mbështetet në supozime për shitjet, kostot, interesin ose kursin e këmbimit. Shëno nga vijnë të dhënat dhe cilës datë i përkasin. Dalloje parashikimin nga një paraqitje pro forma, e cila tregon shifrat nën supozime të shpjeguara dhe nuk është domosdoshmërisht parashikim.

Për shembull, një biznes që pret rritje të shitjeve mund të bëjë edhe një llogaritje ku shitjet mbeten të pandryshuara. Pastaj kontrollon nëse mund të paguajë furnitorët dhe këstet në atë rast. Kjo është provë e planit, jo parashikim se çfarë do të ndodhë.